CNR-logo

Meer over de website ] de hobby ] de club ] de leden ] de teksten ] de weblinks ]

 

 

Start
Terug

 
 

deel 8: herinneringen van Bertus 

bron: mailwissel vanaf juni 2016

   
Ontmoetingen
Bertus Kelderman en Wim Rougoor leren elkaar kennen in 1986: dan leest Bertus een artikel in het blad Natuurbehoud. Dat gaat over het idee om een club op te richten van mensen die natuurgeluiden vastleggen. En dat doet Bertus dan al sinds 1979, aangestoken door het enthousiasme van een collega, Joop Diepmaat. Hij schrijft daarover, in een apart engels-nederlands taaltje (eerste 18 jaar in Canada opgegroeid, toen ontsprong ook de liefde voor de natuur):
 
    "Joop Diepmaat was een goede collega van mij tijdens mijn loopbaan binnen het Justitile apparaat, het gevangeniswezen waar ik 5 jaren gewerkt heb. Joop was hoofd verantwoordelijke en medewerker AV (audiovisual) waar alles draaide om de techniek. Aan Joop heb ik te danken dat deze mij in die periode erg warm maakte voor de geluidsjacht daar hij zag hoezeer enthousiast ik was en als kenner van grofwild, gent op de geluiden van edelherten tijdens de bronst. Je snapt natuurlijk wel dat het ijs zeer snel gebroken was, en samen hebben we dan ook veel voor elkaar kunnen betekenen. Ik was laaiend enthousiast toen en dook voor de 100% in de geluidswereld!"  
           foto Bertus Kelderman
    Bertus neemt direct kontakt op met Wim, en samen besluiten ze om daadwerkelijk zon club te gaan oprichten. En dan komt het goed uit dat de twee dichtbij elkaar wonen:  

 

  "De afstand vormde geen probleem daar Wim in Harderwijk woonde, en ik in Putten (31 jaar lang!). Vandaar dat het voor mij toen ook een stuk gemakkelijker was om een geschikte locatie te vinden voor de club, daar ik toen ook goed bevriend was met Klaas Wallet -voormalige boswachter aldaar- en tevens eigenaar van de Jachthut aan de Arnhemse Karweg. Ik had achter hun boerderij zelfs een schuilhut vervaardigd voor fotografie nabij de weilanden. Het was zo dat zijn zuster mijn overbuurvrouw was en ook toen was het gauw klaar daar zij, gezien mijn hobby, mij over Klaas tipte. Klaas vertelde mij enorm veel over de bossen, het wild en vogels. Helaas werd hij op zeer jonge leeftijd getroffen door kanker en stierf, erg wrang dus. Klaas was een geweldig persoon, rustig van aard, bijzonder aardige man en een opzichter bij uitstek!"
    Bertus en Wim vonden elkaar ook in hun lidmaatschap van de NVG. Bertus:  

           foto Theo Terwiel            
  "De NVG was toentertijd: De Nederlandse Vereniging voor Geluid en Beeldregistratie en waar jaarlijks geluidswedstrijden werden gehouden. Ook internationaal. Daar hebben Wim en ikzelf vaker aan meegedaan toen, ook met behaalde resultaten. (eigen wildlife en birdsound recordings!). En persoon in bijzonder die daar achter zat en de scepter zwaaide n in principe alles wist hierover te vertellen met grote passie en toewijding, was wijlen Joop Diepmaat."


Als de club eenmaal draait, wordt er volop aan publiciteit gedaan, m.n. ook door Bertus. Eind 1986 verschijnt er een groot artikel in de Telegraaf. Met leuke actie-fotos die verslaggever Theo Terwiel maakt: hij gaat op de ochtend van 14 oktober 1986 met Bertus op stap, in de de Elspeet Struiken. Het is de periode van de na-bronst van de edelherten. Op de twee plaatjes hiernaast is de uitrusting te zien die Bertus dan gebruikt: een stereo microfoon van Sennheiser, een Uher-recorder, een parabool-reflector en een koptelefoon.

          
               
           foto Theo Terwiel            
 
           foto Bertus Kelderman       

 

  Bertus geeft ook nog wat details over zijn nachtelijke trips naar de herten:

"Je moet je even voorstellen dat ik dit allemaal meesjouwde op de fiets vanuit mijn woonplaats Putten... toen, helemaal tot aan het Kroondomeinen`t Loo! Een heel gesjouw dus. Het bloed kroop soms, waar het niet gaan kon.... Enkele keren waren kennissen zo goed geweest destijds om mij met de auto af te zetten, maar meestal ging alles met de tweewieler omdat ik niet al te afhankelijk wilde zijn van anderen daar ik geen rijbewijs had. Tja, dan moet je wel. Dat was dus recorder (best wel zwaar die Uher) inclusief extra accus's, parabool en natuurlijk een rugzak met proviand want ik verbleef daar dan ook de gehele nacht. Jaar in, jaar uit!"

           foto Bertus Kelderman
Gevraagd naar het opvallende paraplu-achtige voorwerp op diverse fotos reageert Bertus aldus:

"Dat is niets anders dan een soort hoes gewikkeld om mijn parabool om deze min of meer te beschermen. Je moet je voorstellen dat ik natuurlijk altijd in het donker werkte. De angst om mijn zeer gevoelige (en dure!) microfoon te beschadigen hield ik altijd in gedachten. Soms moest ik schuilen in de dichte dekking omdat er herten waren, die mij op zeer korte afstand benaderden tijdens de bronst. Herten zijn altijd aan het dolen, op zoek naar kaalwild en ik was altijd erg mobiel. Het was hetzelfde stof die gebruikt werd als speakerdoek voor geluidsboxen in de huiskamer. Maar wel een vrij sterk en dure stof wat gewoon als bescherming diende voor microfoon en parabool. Niet alleen dat, maar ik vond het ook mooier ogen dan een open constructie."

           foto Bertus Kelderman
In 1987, een jaar na de start van de CNR, wordt Bertus gevraagd voor een interview door Jacqueline Tijssen. Dit wordt vervolgens uitgezonden in een aflevering van het programma Van Gewest tot Gewest (een videoband-opname van dit interview is in het bezit van de CNR). De uitzending maakt veel los:
"Na de uitzending van Gewest tot Gewest, kreeg ik de dag erop een telegram van Omroep Gelderland met de vraag of ik die zondag erna, "live" in de uitzending, tekst en uitleg wilde geven over de geluidshobby! Dat is toen ook gebeurd en eigenlijk vanaf dat moment, brak het begrip geluidsjager door aan de luisteraars en belangstellenden. Ik herinner me dat heel goed nog. Ik werd genterviewd door Jan Gerritsen, omroepverslaggever toen. Daarna ging het aan een run, en waar veel andere kranten dit eveneens volgden."
Waarschijnlijk rond 1989 verschijnt er in het Veluws Dagblad een artikel met de opvallende titel: Burlende edelherten, je krijgt er kippevel van. Je vindt het hier, onder het kopje: deel 5: publiciteit. Het is geschreven door Harry Schipper. Bertus schrijft over hem:

"Harry ken ik erg goed. We hebben jarenlang vrijwilligerswerk verricht bij de ZiekenOmroep Sjouk te Ermelo waar Harry de verslaggeving voor zijn rekening nam, ikzelf was geluidstechnicus achter de knoppen. Harry is momenteel nog altijd verslaggever, in dienst van de Harderwijkse Courant en we zien/spreken elkaar regelmatig."

           foto Bertus Kelderman

           foto Bertus      
Drie jaar lang blijft Bertus zeer actief betrokken bij de CNR, ook als bestuurslid. In 1989 besluit hij echter om te kiezen tussen twee liefhebberijen: het maken van fotos en het opnemen van hert-geluiden. Na rijp beraad besluit hij dat de camera het wint. Het betekent het einde van zijn activiteiten binnen de CNR . . .
    foto Bertus

Kroondomeinhetloo.nl

  Tenslotte nog het verhaal van een soundscape voor een prins. Bertus nog een keer:

"Ik was dus geluidstechnicus bij de ZiekenOmroep Sjouk. Het was juist in die periode dat ik schriftelijk toestemming vroeg aan de Koninklijke Houtvester, Ir. Kuper destijds, voor het maken van geluidsopnamen in t Loo. Dit werd mij geweigerd. Ik ben dan niet voor een gat te vangen, ging een treetje hoger en schreef Prins Berhard aan. Ik kreeg toestemming zonder enige vorm van moeilijkheid, om geluidsopnamen te maken binnen t Loo (Kroondomein) tijdens de hertenbronst. Dit was in 1985, 1986 en 1987. In het laatste jaar, toen ik geluidstechnicus was bij de ziekenomroep Sjouk te Ermelo, had ik veel technische snufjes tot mijn beschikking en heb van daar uit een compilatie van eigen geluidsopnamen herten, vogels e.d. op tape gezet en hiervan een cassette gestuurd naar de Prins als token van dank voor de mooie jaren van geluidsopnamen. Uiteindelijk resulteerde dit in een complete werk op band van ongeveer 85 minuten. Om dit te verwezenlijken heb ik daar drie en een half maand werk aan gehad! Net voor de Kerst van 1987, ontving ik een enveloppe met de bekende B erop uit Baarn/Paleis Soestdijk met een alleraardigste brief van de Prins met daarin zijn dankbetuiging voor de toegestuurde compilatieband van de hertenbronst die ik gemaakt had die voorgaande jaren! De Prins prees mijn geduld en dankte mij voor de toesturing. Heel bijzonder mag ik zeggen, en waar de brief nu ingelijst hangt in de huiskamer waar ik zeer content mee ben."


collectie Bertus Kelderman

Met veel dank aan Bertus voor alle info en historische opnamen!

 


recente foto Bertus Kelderman

 

Page Update: 15-02-2019  CNR/fw